Aminogram, czyli badanie profilu aminokwasów
Bez aminokwasów nie ma życia! Po co Ci aminogram, czyli badanie profilu aminokwasów w organizmie?
Aminokwasy budują białka, a białka to „każdy przejaw życia na Ziemi”[1]. Dla człowieka największe znaczenie ma 20 z nich – zarówno endogennych, jak i egzogennych. Ale po co robić badanie profilu aminokwasów?
Niedobór aminokwasów może prowadzić do depresji, bólów głowy, zmęczenia, drażliwości, obniżenia odporności oraz pogorszenia wyglądu i samopoczucia. Źle wpływa także na wyniki w sporcie.
Z kolei ich nadmiar wiąże się z ryzykiem wystąpienia kamicy nerkowej i kwasicy, zatoru w woreczku żółciowym, osteoporozy, dolegliwości ze strony układu pokarmowego oraz odwodnienia. Objawy nieprawidłowego stężenia tych substancji nie od razu widać!
Aminogram w VitMeUp – kompleksowa diagnostyka aminokwasów
Wybierając aminogram w VitMeUp, otrzymujesz dostęp do jednego z najbardziej szczegółowych badań oceniających stan organizmu na poziomie metabolicznym. To nie jest zwykłe badanie krwi, ale kompleksowa diagnostyka, która pozwala sprawdzić, jak organizm radzi sobie z przyswajaniem i wykorzystywaniem białek. Jeśli chodzi o aminogram, badanie analizuje stężenia poszczególnych aminokwasów, które pełnią kluczową rolę m.in. w pracy mięśni, układu nerwowego oraz odporności.
Profil aminokwasów diagnostyka w formie precyzyjnego badania krwi
Chcesz wiedzieć, jaki jest Twój profil aminokwasów? Diagnostyka w VitMeUp jest wykonywana z zachowaniem wysokich standardów laboratoryjnych. Próbki wysyłamy do renomowanego laboratorium, co przekłada się na wiarygodność wyników. Badanie aminokwasów może wskazać zarówno subtelne niedobory, jak i nadmiary, które często są pomijane w podstawowych badaniach diagnostycznych. Dzięki temu badanie aminokwasów stanowi solidną podstawę do dalszych działań – od modyfikacji diety po pogłębioną konsultację ze specjalistą.
Kto powinien zrobić aminogram?
Co jest wskazaniem do zrobienia aminogramu? Badanie poziomu aminokwasów powinny wykonać osoby, które:
- są na diecie wegańskiej, wegetariańskiej i eliminacyjnej, ale także przed wprowadzeniem diety ketogennej w celu profilaktycznego wykluczenia niektórych chorób metabolicznych,
- mają zwiększone zapotrzebowanie (w ciąży, w czasie intensywnego wzrostu oraz wyczerpujących treningów i uprawiania sportu),
- muszą zadbać o swoje zdrowie z powodu rozległych urazów, wysokiej gorączki, po operacji, chorób przewlekłych (również nowotworowych), a także uogólnionego stanu zapalnego z nagłym wzrostem zapotrzebowania na kalorie,
- nie są w stanie zapewnić organizmowi wystarczającej podaży, np. na restrykcyjnych dietach redukcyjnych, chorujące na anoreksję, depresję i zespoły złego wchłaniania,
- mają zmniejszone łaknienie, np. seniorzy, pacjenci z nowotworami przewodu pokarmowego,
- cierpią na przewlekłą chorobę nerek (CKD) – niedożywienie białkowo-kaloryczne (marasmus) może dotykać nawet 40% dializowanych pacjentów,
- suplementują aminokwasy BCAA (beta-alanina, metionina, tyrozyna).
Inne sytuacje, które mogą świadczyć o niedoborze lub nadmiarze aminokwasów, to nadciśnienie, miażdżyca i inne choroby sercowo-naczyniowe, stany zapalne stawów i uszkodzenia chrząstki, zaburzenia trawienia, osteoporoza. Wskazaniem do wykonania badania jest również wypadanie włosów, które możesz skonsultować z trychologiem. Aminogram można także wykonać u dzieci urodzonych przed 2013 r. (przed wprowadzeniem badań przesiewowych u noworodków) w celu wykluczenia WWM.
Aminogram diagnostyka dla sportowców, osób dbających o dietę i zdrowie
Aminogram to szczególnie cenne narzędzie dla osób aktywnych fizycznie, sportowców oraz wszystkich, którzy świadomie podchodzą do diety. Intensywny trening, restrykcje żywieniowe czy dieta roślinna mogą wpływać na poziom aminokwasów w organizmie, a ich niedobór często objawia się spadkiem energii, gorszą regeneracją lub problemami z koncentracją. Badanie aminokwasów pozwala sprawdzić, czy organizm otrzymuje dokładnie to, czego potrzebuje do odbudowy mięśni i prawidłowego funkcjonowania.
Jeśli chodzi o aminogram, diagnostyka jest też pomocna dla osób zmagających się z przewlekłym zmęczeniem, problemami jelitowymi lub zaburzeniami metabolicznymi. W praktyce to badanie krwi, które pozwala lepiej dopasować dietę, trening lub suplementację do realnych potrzeb organizmu.
Profil aminokwasów w VitMeUp: Oznaczenie 26 aminokwasów
W naszej klinice wykonasz analizę 26 aminokwasów: 19 białkowych (kanonicznych) i 7 niebiałkowych (niekanonicznych).
- Aminokwasy endogenne (ich synteza zachodzi w organizmie): alanina, asparagina, cysteina (nie uwzględniona w badaniu), glicyna, glutamina, kwas asparaginowy, kwas glutaminowy, prolina, seryna i tyrozyna.
- Aminokwasy egzogenne (muszą być dostarczone wraz z pożywieniem): arginina i histydyna (względnie lub warunkowo egzogenne), fenyloalanina, izoleucyna, leucyna, lizyna, metionina, treonina, tryptofan i walina.
- Aminokwasy niebiałkowe: beta-alanina, cytrulina, homoarginina, kwas gamma-aminomasłowy, ornityna, sarkozyna i tauryna.
Jakie znaczenie dla organizmu mają poszczególne aminokwasy?
Aminokwasy są absolutnie niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu! Oprócz tego, że budują białka, mają też inne „zadania”: biorą udział w syntezie neuroprzekaźników (np. serotoniny, noradrenaliny) i hormonów (tyroksyny, trójjodotyroniny, adrenaliny), zasad purynowych i pirymidynowych (elementów łańcuchów DNA i RNA) oraz porfiryny (występującej m.in. w hemoglobinie).
Profil aminokwasów diagnostyka – pełna kontrola nad równowagą aminokwasową
Aminogram pozwala dokładnie sprawdzić, czy w organizmie zachowana jest równowaga aminokwasowa. Pokazuje nie tylko ewentualne niedobory, ale także nadmiary poszczególnych białek. Aminokwasy pełnią kluczową rolę w wielu procesach – od budowy mięśni, przez regenerację, aż po pracę układu nerwowego i odporności. Nawet niewielkie odchylenia od normy mogą wpływać na samopoczucie, poziom energii czy zdolność koncentracji, dlatego aminogram jest tak cennym elementem nowoczesnych badań diagnostycznych. Kiedy znasz już swój profil aminokwasowy, możesz podjąć dalsze kroki, które realnie poprawią Twoją formę i zdrowie.
Aminokwasy badanie krwi – wygodna forma diagnostyki
Nasze centrum medyczne VitMeUp to miejsce, w którym możesz zbadać swoje aminokwasy. Badanie krwi wykonywane jest przez profesjonalistów, którzy z empatią podchodzą do każdego pacjenta. Diagnostyka aminokwasów nie wymaga skomplikowanych procedur – wystarczy standardowe pobranie krwi, aby uzyskać szeroki zakres informacji o funkcjonowaniu organizmu.
Dowiedz się, jakie znaczenie w Twoim organizmie mają oznaczane aminokwasy.
Alanina (Ala)
Reguluje wydzielanie insuliny, więc może wpływać na poziom cukru we krwi. Dodatkowo ma znaczenie w produkcji limfocytów i wspiera układ odpornościowy. Bierze udział w cyklu glukozowo-alaninowym (analogicznym do cyklu kwasu mlekowego), w którym alanina i glukoza krążą między mięśniami i wątrobą. Dzięki temu wspiera budowę tkanki mięśniowej. Poza tym ten aminokwas pomaga w zaburzeniach cyklu mocznikowego, a także ma związek z chorobą spichrzania glikogenu (zaburzeniem o podłożu genetycznym).
Asparagina (Asn)
To magazyn amoniaku w organizmie, dlatego ma właściwości detoksykujące. Oprócz tego reguluje ekspresję genów oraz wspiera układ odpornościowy i nerwowy. Jest wykorzystywana jako booster testosteronu, który odpowiada za sprawność seksualną, libido i przyrost tkanki mięśniowej.
Glicyna (Gly)
Bierze udział w produkcji kolagenu, hemu, keratyny, puryn i glutationu. Ma znaczenie w przekazywaniu sygnałów nerwowych w mózgu, trawieniu i wchłanianiu tłuszczy oraz budowaniu mięśni. Mimo że to aminokwas endogenny, organizm jest w stanie wytworzyć tę substancję w ilości niepokrywającej swojego zapotrzebowania, dlatego należy zadbać o dostarczanie glicyny w pożywieniu lub odpowiednią suplementację.
Glutamina (Gln)
Jest potrzebna do funkcjonowania limfocytów i niektórych komórek jelitowych, a także pozwala na utrzymanie bariery między jelitami a całym organizmem. W czasie choroby lub po oparzeniu usprawnia pracę układu odpornościowego, dlatego można ją suplementować w takich okolicznościach. Zmniejsza też częstość infekcji i stanów zapalnych.
Kwas asparaginowy (Asp)
Poprawia siłę mięśniową i zmniejsza zmęczenie, dlatego często jest suplementowany przez sportowców (mimo że powstaje w wyniku biosyntezy w wystarczającej ilości). Oprócz tego reguluje miesiączki i owulację, a także usuwa amoniak z organizmu, ma więc potencjalne działanie neuroprotekcyjne i ochronne dla wątroby.
Kwas glutaminowy (Glu)
To jeden z najważniejszych neuroprzekaźników w mózgu, dlatego poprawia pracę umysłową. Uczestniczy w transporcie potasu przez barierę krew-mózg, a także działa odtruwająco (usuwa amoniak). Jego niedobory dają objawy charakterystyczne dla zatrucia amoniakiem: zmęczenie, bezsenność, letarg i trudności z koncentracją. Poza tym kwas glutaminowy wspiera układ mięśniowy i odpornościowy. Ma również potencjał jako lek na choroby neurologiczne, wrzody, śpiączkę hipoglikemiczną i dystrofię mięśniową.
Prolina (Pro)
To substrat w produkcji kolagenu, dlatego ma duże znaczenie w zachowaniu ładnego wyglądu, młodości i zdrowia skóry oraz pomaga w gojeniu ran. Wpływa pozytywnie na naczynia krwionośne, jelita i mózg, a także łagodzi stres.
Seryna (Ser)
Ma znaczenie dla prawidłowego działania mózgu i ośrodkowego układu nerwowego oraz odporności. Poza tym wspomaga tworzenie tkanki mięśniowej, metabolizm lipidów i funkcjonowanie kwasów nukleinowych.
Tyrozyna (Tyr)
Uczestniczy w syntezie hormonów tarczycowych, melaniny, dopaminy i adrenaliny. Pomaga w radzeniu sobie z długotrwałym stresem, utrzymaniu właściwego ciśnienia krwi i poprawie pamięci. Suplementację tego aminokwasu mogą rozważyć chorzy na depresję.
Arginina (Arg)
To główny składnik budulcowy białek, dlatego ma duże znaczenie dla metabolizmu i właściwego funkcjonowania wielu narządów wewnętrznych, m.in. trzustki. Jest też przeciwutleniaczem, więc chroni organizm przed stresem oksydacyjnym. Poza tym reguluje działanie hormonów i wydzielanie insuliny, wspiera układ odpornościowy i krążenia, poprawia płodność i wchłanianie składników odżywczych.
Histydyna (His)
Bierze udział w produkcji histaminy, a także metabolitów i hormonów, które mają wpływ na pracę nerek i przewodzenie nerwowe. Poza tym zmniejsza stres oksydacyjny.
Fenyloalanina (Phe)
To niezwykle ważny aminokwas, ponieważ uczestniczy w syntezie innych związków tego rodzaju, ma wpływ na funkcjonowanie wielu enzymów i białek oraz wytwarzanie neuroprzekaźników (adrenaliny, noradrenaliny i dopaminy). Wykazuje też działanie terapeutyczne w bielactwie nabytym i depresji jednobiegunowej.
Izoleucyna (Ile)
Wspomaga wzrost masy mięśniowej i regenerację po treningu. Wykazuje też dobry wpływ na sprawność fizyczną i umysłową, a także bierze udział w syntezie innych aminokwasów.
Leucyna (Le)
Poprawia przyrost tkanki mięśniowej i zmniejsza zmęczenie wysiłkiem fizycznym. Zwiększa również sprawność umysłową.
Lizyna (Lys)
Bierze udział w tworzeniu przeciwciał, a ponieważ poprawia wchłanianie wapnia, ma znaczenie dla zdrowia układu kostnego. Wspomaga też absorpcję jonów żelaza i cynku, może łagodzić schizofrenię oraz chroni przed wirusem opryszczki (HSV).
Metionina (Met)
Jest substratem dla glutationu o działaniu przeciwwirusowym i wpływa na produkcję niektórych białek i hormonów. Może wspomagać leczenie deficytów odporności.
Treonina (Thr)
Wspiera wiele układów w organizmie: odpornościowy, pokarmowy i ruchu. Wspomaga funkcjonowanie wątroby przez regulację metabolizmu tłuszczów, a także leczenie chorób psychicznych i zaburzeń snu.
Tryptofan (Trp)
Prekursor serotoniny, melatoniny i witaminy B3. Ponieważ serotonina jest ważnym neuroprzekaźnikiem, ten związek może pośrednio wspomagać leczenie autyzmu, depresji, lęków i problemów ze snem, a do tego chorób neurodegeneracyjnych, nerek i sercowo-naczyniowych.
Walina (Val)
Poprawia siłę mięśniową oraz zmniejsza zmęczenie i ból mięśni po treningu. Wpływa pozytywnie na zdolności fizyczne i umysłowe.
Beta-alanina (bAla)
Jej najważniejsza funkcja to produkcja karnozyny w mięśniach szkieletowych. Poza tym ma działanie przeciwutleniające, proodpornościowe i przeciwstarzeniowe, a także zwiększa efektywność ćwiczeń.
Cytrulina (Cit)
Bierze udział w cyklu mocznikowym, może rozszerzać naczynia krwionośne oraz poprawiać wydajność treningu. Razem z argininą ma działanie odmładzające i przyspieszające gojenie ran.
Homoarginina (hArg)
Według niektórych badań jest markerem ryzyka chorób nerek i układu krążenia.
Kwas gamma-aminomasłowy (GABA)
Neuroprzekaźnik w ośrodkowym układzie nerwowym o właściwościach hamujących, który usprawnia przekazywanie informacji między neuronami w mózgu. Poza tym ma właściwości łagodzące stres i ból oraz ułatwiające zasypianie.
Ornityna (Orn)
Powstaje w cyklu mocznikowym. Ma kluczowe znacznie przy produkcji cytruliny, kwasu glutaminowego i proliny. U chorych na encefalopatię wspomaga usuwanie mocznika z wątroby, ułatwia gojenie ran, np. po poparzeniach i poprawia jakość snu. Jest także ważna dla sportowców, ponieważ zwiększa wydajność i przyrost mięśni.
Sarkozyna (Sar)
Wspomaga leczenie osób cierpiących na choroby psychiczne i neurologiczne: ADHD, depresję, zaburzenia lękowe i psychotyczne, schizofrenię, chorobę Parkinsona oraz problemy z pamięcią i wahaniami nastroju. Poprawia skupienie i spostrzegawczość, a także może być naturalnym markerem raka prostaty.
Tauryna (Tau)
Neuroprzekaźnik o działaniu stabilizującym błony komórkowe. Ułatwia transfer jonów (sodu, wapnia, potasu i magnezu) oraz kreatyny do mięśni. Wspomaga regenerację po treningu.
Jak przygotować się do badania stężenia aminokwasów we krwi?
Przygotowanie do badania zależy od tego, jaką informację chcesz uzyskać. Diagnostyka wrodzonych wad metabolizmu i monitorowanie długoterminowego wpływu diety na zaopatrzenie organizmu w aminokwasy wymaga pobrania krwi rano, na czczo (czas od ostatniego posiłku to minimum 12 godzin).
Niektórzy specjaliści zalecają, żeby 4 dni przed pobraniem materiału do badań przerwać przyjmowanie wszystkich leków, które nie są absolutnie niezbędne (zwłaszcza steroidów, kortykosteroidów, leków antyhistaminowych, penicyliny, antybiotyków aminoglikozydowych, pochodnych fenotiazyny). Poza tym nie należy przyjmować preparatów witaminowych i suplementów diety. Dodatkowo warto unikać wysoko przetworzonej żywności, która zawiera glutaminian sodu i aspartam.
Nie musisz przestrzegać tych zaleceń, jeśli chcesz sprawdzić skuteczność suplementacji lub diety w cyklu dobowym. Najlepiej jednak przed oznaczeniem ilości aminokwasów i pobraniem próbki krwi porozmawiaj z lekarzem, który zlecił Ci badanie. Sposób postępowania możesz omówić na konsultacjach lekarskich ze specjalistami z naszego zespołu.
Badanie poziomu aminokwasów w innowacyjnym laboratorium
W laboratorium, z którym współpracuje klinika VitMeUp, wykorzystuje się bardzo zaawansowaną technologię – metodę rozcieńczeń izotopowych i wysokosprawną chromatografię cieczową sprzężoną z tandemową spektometrią mas (LC-MS/MS). Zapewnia to wyjątkowo duże możliwości analityczne i wysoką powtarzalność pomiarów. Placówka badawcza bierze też udział w międzynarodowym programie badań biegłości ERNDIM, co gwarantuje najwyższą jakość analizy.
Jak wykonać badanie stężenia aminokwasów bez wychodzenia z domu? Z VitMeUp!
Analizę poziomu aminokwasów często wykonuje się u noworodków, małych dzieci czy seniorów. W takiej sytuacji wybranie się do punktu pobrań stanowi nie lada wyzwanie! Dlatego w VitMeUp możesz wykonać badanie bez wychodzenia z domu. Wystarczy, że zamówisz na naszej stronie test aminokwasów z suchej kropli krwi (DBS), a otrzymasz zestaw do samodzielnego poboru krwi z instrukcją. To szybkie, wygodne i bezbolesne.
Możesz też odwiedzić siedzibę naszej kliniki we Wrocławiu. Do wyboru masz nowoczesne gabinety lekarskie w dwóch lokalizacjach.
Aminogram i badanie aminokwasów w jednym teście dla dokładnej analizy
Badanie aminokwasów pozwala na ocenę wielu parametrów jednocześnie, bez konieczności wykonywania kilku oddzielnych badań krwi. Aminogram łączy prostą formę z wysoką wartością informacyjną. Wszystko to sprawia, że badanie poziomu aminokwasów w VitMeUp to praktyczne narzędzie do monitorowania zdrowia i szybkiego reagowania na sygnały wysyłane przez organizm.
Badanie aminokwasów w VitMeUp – szybkie wyniki i jasna interpretacja
Jednym z największych atutów badania aminokwasów w VitMeUp jest szybki czas realizacji oraz czytelny wynik. W naszym centrum medycznym badania diagnostyczne prowadzone są w sposób nastawiony na pacjenta – bez zbędnego stresu i niezrozumiałego języka. Aminogram nie kończy się na suchych liczbach – możesz umówić się na konsultację z lekarzem, który dokładnie wytłumaczy Ci, co dzieje w Twoim organizmie. Będzie to pierwszy krok do podejmowania świadomych decyzji zdrowotnych, który pomoże lepiej planować dalsze kroki diagnostyczne lub terapeutyczne.
BADANIE PROFILU AMINOKWASÓW W SKRÓCIE
Badanie aminokwasów, czyli dokładne oznaczenie ich ilości we krwi pacjenta, umożliwia diagnostykę chorób metabolicznych. Poza tym pomaga ustalić, czy dieta i suplementacja dostarczają organizmowi te ważne substancje w wystarczającej ilości.
[1] https://zpe.gov.pl/a/przeczytaj/DvBx0Ts7F
Źródła:
- https://my.clevelandclinic.org/health/articles/22243-amino-acids
- https://medlineplus.gov/ency/article/002222.htm
- https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK557845/\
- https://zpe.gov.pl/a/amino-acids/D19n8YcDS
- https://www.mdpi.com/2072-6643/11/11/2623
- https://www.britannica.com/science/amino-acid/Standard-amino-acids
- https://www.khanacademy.org/science/biology/macromolecules/proteins-and-amino-acids/a/introduction-to-proteins-and-amino-acids